मुंबई : राज्याचे मुख्यमंत्री व अर्थमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी शुक्रवारी (६ मार्च) २०२६-२७ या आर्थिक वर्षासाठीचा महाराष्ट्राचा अर्थसंकल्प विधानसभेत मांडला. मुख्यमंत्री म्हणून प्रथमच अर्थसंकल्प सादर करताना त्यांनी २०४७ पर्यंत विकसित महाराष्ट्र घडवण्याचा सरकारचा रोडमॅप या अर्थसंकल्पातून स्पष्ट केल्याचे सांगितले.
अर्थसंकल्प मांडताना फडणवीस यांनी दिवंगत उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांना श्रद्धांजली अर्पण केली. अजित पवार यांनी ११ वेळा राज्याचा अर्थसंकल्प सादर केला होता. त्यांच्या कार्याच्या स्मरणार्थ राज्यात भव्य स्मारक उभारण्याची तसेच त्यांच्या नावाने नागरी सन्मान पुरस्कार सुरू करण्याची घोषणा करण्यात आली.
कोणत्या वस्तूंच्या किमती कमी?
राज्य सरकारने काही आवश्यक वस्तूंवरील कर कमी करण्याचा निर्णय घेतला आहे. त्यामुळे खालील वस्तूंच्या किमती कमी होण्याची शक्यता आहे.
-मधुमेहावरील औषधे
-कर्करोग उपचारासाठी लागणारी औषधे
क्रीडा साहित्य-
वैद्यकीय उपकरणे-
सौरऊर्जा पॅनल-
कोणत्या वस्तू महागणार?
अर्थसंकल्पात काही वस्तूंवरील कर वाढवण्यात आल्यामुळे त्यांच्या किमती वाढण्याची शक्यता आहे.
-दारू
-सिगारेट
-तंबाखूजन्य पदार्थ
अर्थसंकल्पातील महत्त्वाच्या घोषणा-
सामाजिक व सांस्कृतिक उपक्रम
समाजसुधारक ज्योतिराव फुले यांच्या जयंतीच्या २०० वर्षांच्या निमित्ताने राज्य सरकार विशेष समिती स्थापन करणार आहे. विविध कार्यक्रमांसाठी स्वतंत्र निधी उपलब्ध करून दिला जाणार आहे. तसेच B. R. Ambedkar यांच्या स्मृतीनिमित्त Raigad Fort येथे पायाभूत सुविधा विकसित केल्या जाणार आहेत. संत गाडगेबाबा तीर्थक्षेत्र सर्किट विकसित करण्याचाही निर्णय घेण्यात आला आहे.
अजित पवारांना अभिवादन-
दिवंगत उपमुख्यमंत्री अजित पवार यांच्या स्मरणार्थ राज्यात स्मारक उभारले जाईल तसेच त्यांच्या नावाने नागरी पुरस्कार सुरू केला जाणार आहे.
ग्रामीण भागातील रस्ते विकास
मुख्यमंत्री ग्रामसडक योजनेचा तिसरा टप्पा राबवण्यात येणार असून आतापर्यंत हजारो गावे रस्त्यांनी जोडण्यात आली आहेत. तसेच मुंबई ते पुणे दरम्यान जलदगती ट्रेन प्रकल्पासाठीही निधीची तरतूद करण्यात आली आहे.
शेती आणि शेतकरी कल्याण-
गोपीनाथ मुंडे अपघात योजनेचा लाभ शेतमजुरांनाही देण्यात येणार आहे. राज्यात नैसर्गिक शेती अभियान राबवले जाणार असून ‘अॅग्रीस्टॅक’ अंतर्गत लाखो शेतकऱ्यांना फार्मर आयडी देण्यात आले आहेत.
उद्योग आणि रोजगार
राज्यात नवीन गुंतवणूक धोरण जाहीर करण्यात आले असून प्रत्येक जिल्ह्यात सूक्ष्म व लघुउद्योग केंद्र उभारण्याचा निर्णय घेण्यात आला आहे. यामुळे सुमारे ५० लाख रोजगार निर्मितीचे लक्ष्य ठेवण्यात आले आहे. तसेच गडचिरोली जिल्ह्याला स्टील हब म्हणून विकसित करण्याचा मानस आहे.
तंत्रज्ञान क्षेत्राला चालना-
मुंबई येथे इंडियन इन्स्टिट्यूट ऑफ क्रिएटिव्ह टेक्नॉलॉजी स्थापन केले जाणार आहे. Pune हे जीसीसीसाठी देशातील महत्त्वाचे केंद्र बनले असून राज्यात २९५ पेक्षा अधिक गेमिंग स्टुडिओ उभारण्याचा सरकारचा मानस आहे.
पर्यटन विकास-
Vasota Fort येथे पर्यटकांसाठी रोपवे उभारण्यात येणार आहे. तसेच रामटेक येथे तिसरी चित्रसृष्टी उभारण्याची घोषणा करण्यात आली.
पायाभूत सुविधा प्रकल्प-
राज्यात १२०० किमी मेट्रो मार्ग उभारण्याचे लक्ष्य ठेवण्यात आले आहे. मुंबई मध्ये आणखी एक भुयारी मेट्रो सुरू करण्याचा प्रस्ताव असून अटल सेतू मुंबई विमानतळाशी जोडण्याचाही आराखडा आहे. राज्यात ६ हजार किमी द्रुतगती मार्ग विकसित केले जाणार आहेत.
शेतकरी कर्जमाफी योजना-
‘पुण्यश्लोक अहिल्यादेवी होळकर शेतकरी कर्जमाफी योजना’ अंतर्गत ३० सप्टेंबर २०२५ पर्यंत थकित असलेल्या पीककर्जावर २ लाख रुपयांपर्यंत कर्जमाफी जाहीर करण्यात आली आहे. नियमित कर्जफेड करणाऱ्या शेतकऱ्यांना ५० हजार रुपयांचे प्रोत्साहन दिले जाणार आहे.
लाडकी बहीण योजना कायम-
राज्याची महत्त्वाकांक्षीमुख्यमंत्री लाडकी बहिण योजना पुढेही सुरू ठेवण्यात येणार असून त्यासाठी मोठ्या निधीची तरतूद करण्यात आली आहे. या योजनेद्वारे पात्र महिलांना दरमहा आर्थिक मदत दिली जाते.